De afgelopen week was het druk in de media met alle berichtgeving over de zorg. Het ging onder meer over de jungle van de zorgpolissen, het naderen van de volgende ronde van betalingsachterstanden van PGB vergoedingen, maar natuurlijk vooral over de neergang van thuiszorgmammoet TSN. De verklaring die de bestuurder van TSN geeft voor het debacle doen denken aan de rol van kapitein Schettino. De schuld ligt bij alle andere spelers in het drama dat decentralisatie heet en niet bij TSN. Dat nota bene nog via de rechter geprobeerd heeft om de medewerkers de bezuiniging op de zorg uit eigen zak te laten betalen. Het was wat mij betreft ondenkbaar dat de rechter zijn fiat zou geven voor salarissen onder CAO niveau, al heeft dat waarschijnlijk de neergang van het concern bespoedigd.

Bestuurders gediskwalificeerd

Natuurlijk heeft de TSN leiding een punt wanneer zij aangeven dat de thuiszorg in de problemen is gekomen door de dubbele korting op de tarieven. Alleen wisten de leidinggevenden van deze organisaties dit al een jaar of vier. Tijd genoeg om maatregelen te treffen, ook als die maatregelen eveneens rigoureus hadden moeten zijn. Met hun gang naar de rechter eerder en nu met het aangekondigde faillissement, diskwalificeren zij zichzelf. Ten koste van honderden gedupeerde medewerkers en duizenden cliënten. Een waar Costa Concordia drama.

In eerdere stukjes heb ik al geschreven over het schrijnende gebrek aan regie op het proces van decentralisatie. Ik ging toen voorbij aan het bestaan van de Transitiecommissie Sociaal Domein. Het vooraanstaand commissielid Doekle Terpstra is in augustus de boer op gegaan met een zogenaamde Code verantwoordelijk marktgedrag thuisondersteuning. Ondanks het schijnbare omarmen van de code door een aantal thuiszorgaanbieders en gemeenten, verwacht ik toch dat de code niet aan de verwachtingen zal voldoen. Dat komt met name door de onderdelen waarop de deelnemers vastleggen: werken conform de cao, op peil houden van zorgkwaliteit, de cliënt die weer centraal staat en een prettige werkomgeving voor de medewerkers. Overigens was TSN een van de aanbieders van zorg die de code heeft onderschreven.

De gedupeerden van de afbraak van de AWBZ zijn de cliënten, jongeren, verstandelijk beperkten en ouderen. De meest weerlozen in onze samenleving. Ook gedupeerd zijn de duizenden medewerkers, op wiens bijdrage de samenleving opeens geen prijs meer stelt, althans niet meer voor wenst te betalen. Tegen die achtergrond heb ik respect voor de bestuurders die er wel in slagen om de bezuiniging op de zorg tijdig te vertalen naar hun organisatie. Weliswaar met aanpassing of sluiting van voorzieningen, maar toch ook met behoud van zo veel mogelijk zorgaanbod en werkgelegenheid.

Geen respect

Ik heb geen respect voor de politici die aan de kant staan te huilen. Wat begon met de scheiding tussen wonen en zorg (ingezet door het CDA) wordt in hoog tempo afgemaakt door de twee kabinetten Rutte. Het rijk heeft in die periode een overeenkomst gesloten met de gemeenten over de overheveling van taken, bevoegdheden en financiële middelen. Er is daarbij niet gezorgd voor het noodzakelijke maatschappelijke draagvlak. Het is stuitend om te zien dat er geen controle is op het verloop, zowel bij de gemeenteraden (zie enquête NRC, juli 2015) als bij het parlement. Wel roepen en wijzen, maar geen verantwoordelijkheid nemen, dat is wat ik zie gebeuren.

Het zijn eigenlijk allemaal Schettino’s

Leave a Reply